Biogas
Agenda

Biogas

Biogas is een mengsel van hoofdzakelijk methaan en koolstofdioxide dat ontstaat door anaerobe (zonder zuurstof) vergisting. Groen gas wordt geproduceerd door opwerking van biogas tot aardgaskwaliteit. Biogas wordt ook gemaakt door vergassing van droge biomassa. Biogas wordt na opwaardering ook aangeduid met de term groen gas.

Anaerobe vergisting is een biologisch  proces waarbij verteerbare delen van biomassa door vergistingsbacteriën worden omgezet in biogas. De onverteerbare delen en het water blijven over en worden digestaat genoemd. Biogas kan op verschillende manieren worden geproduceerd: monovergisting en co-vergisting. Bij monovergisting wordt een enkele reststroom uit de industrie of rioolslib, gft, mest of mais vergist. Bij co-vergisting wordt de installatie gevoed met minimaal 50% dierlijke mest en maximaal 50% andere reststromen (co-substraten).

Co-substraten en positieve lijst

Co-substraten worden toegevoegd aan mestvergisters om de productie van biogas te verhogen. Als co-substraat worden vaak landbouwproducten gebruikt (bijvoorbeeld maïs). Bij toepassing van minimaal 50% mest en co-substraten die voorkomen op de zogenaamde ‘positieve lijst’  wordt het digestaat aangemerkt als dierlijke mest en mag het worden uitgereden over het land (binnen de normen). Alle andere soorten digestaat (ook die van vergisting in industrie, gft, etc.) zijn geen mest(stof) en moeten worden afgevoerd als afvalstroom.

Opwerking van biogas tot groen gas

Biogas kan worden opgewerkt tot groen gas door het verwijderen van de koolstofdioxide en verontreinigingen. Het resulterende gas heeft dan dezelfde eigenschappen als aardgas en kan worden ingevoed in het aardgasnet na compressie of worden toegepast in mobiele verbrandingsmotoren (transport). Het opwerken brengt kapitaalskosten en energiekosten met zich mee (ongeveer 10% van de verbrandingswaarde van het resulterende groen gas), maar groen gas kan via het gasnet wel overal worden toegepast. Uiteraard is directe verbranding van het niet-opgewerkte biogas ook mogelijk, maar dat vraagt specifieke aanpassing van de gebruikte machines. Directe toepassing is, mits nuttig gebruikt, efficiënter dan invoeding in het aardgasnet.

Toepassingen biogas

Biogas kan gebruikt worden

  • voor productie van warmte in aangepaste branders
  • voor productie van elektriciteit en warmte buy sizegenetics in gasmotoren.
  • voor productie van elektriciteit en warmte buy sizegenetics in gasturbines
  • voor productie van groen gas door opwerking
  • voor productie van grondstoffen in de chemie

Groen gas kan worden ingevoed in het aardgasnet. Daardoor kunnen ze aardgas vervangen voor alle gebruikelijke toepassingen.

Groen gas kan ook worden gebruikt als transportbrandstof in auto’s die geschikt zijn voor het gebruik van aardgas. In dat geval is er niet persé invoeding in het net nodig.

Schaal en handel

Co-vergisting kan het beste op kleine schaal worden bedreven om de kosten voor het vervoer van de natte mest en het natte digestaat te beperken. Vergisting van meer vaste materialen (zoals GFT) kan ook op regionale schaal plaatsvinden.
De opwerking van groen gas is gebaat bij een grotere schaal. Hoe groter de schaal, hoe goedkoper de opwerking. Daarom wordt gedacht aan Groen gas Hubs, waar biogas van meerdere vergisters samenkomt om te worden opgewerkt tot groen gas. Groen gas wordt meestal ingevoed op lagedruknet, maar deze hebben soms een beperkte capaciteit. Er wordt daarom ook gekozen voor invoeding op het middendruknet (8 bar) of het hogedruknet (40 bar) die een grotere capaciteit hebben. Eventueel kan ook een zogenoemde overstort plaatsvinden van groen gas van een lagedruknet naar een net met meer capaciteit.

Certificaten

Om de handel in groen gas te bevorderen is een certificeringsschema opgezet met groen gas certificaten die door Vertogas worden uitgegeven. Het certificaat waarborgt de herkomst van het gas (garantie van oorsprong) en daarmee dat het gas ‘groen’ is. De uiteindelijke koper van het certificaat koopt met het certificaat groen gas. Vertogas houdt de handel in certificaten in de gaten en registreert alle transacties. Hiermee is het dus voor iedereen in Nederland mogelijk om groen gas te kopen en inmiddels ook in Duitsland, want de certificaten van Nederland en Duitsland worden wederzijds erkend.

Overheid

Diverse ministeries houden zich bezig met groen gas. De rijksoverheid heeft in 2010 één loket opgericht waar beleidsambtenaren van de betrokken ministeries alle vraagstukken over groen gas uit de sector behandelen: het Versnellerteam Groen Gas. 

Links